LernBox
همین حالا شروع کن
🇦🇲 ارمنیA16 دقیقه

درس 11 — صفت و مقایسه

Lesson 11 — Adjectives and comparison

می‌توانید آدم‌ها و چیزها را با صفت توصیف کنید و آن‌ها را با «…تر از» و «…ترین» با هم مقایسه کنید.

با صفت‌ها می‌توانید چیزها را توصیف کنید: شهر، غذا، هوا، قیمت.

خبر خوب این است که صفت در ارمنی خیلی ساده است: نه جمع می‌بندد، نه حالت می‌گیرد و حتی صفت تفضیلی بی‌قاعده هم ندارد.

1. صفت‌های پرکاربرد

ارمنی تلفظ معنی
մեծ – փոքր mets – pokr بزرگ – کوچک
լավ – վատ lav – vat خوب – بد
նոր – հին nor – hin نو – کهنه
թանկ – էժան tank – ezhan گران – ارزان
տաք – սառը tak – sary گرم – سرد (آب، غذا)
ցուրտ tsurt سرد (هوا)
արագ – դանդաղ arag – dandagh تند – آهسته
հեշտ – դժվար hesht – dzhvar آسان – سخت
գեղեցիկ geghetsik زیبا
համեղ hamegh خوشمزه

2. جای صفت: قبل از اسم

در ارمنی صفت قبل از اسم می‌آید و هیچ کسره‌ای (اضافه‌ای) هم لازم نیست؛ یعنی برعکس فارسی:

ارمنی تلفظ معنی
մեծ քաղաք mets kaghak شهر بزرگ
մեծ տներ mets tner خانه‌های بزرگ
մեծ տունը mets tuny آن خانهٔ بزرگ
մեծ տանը mets tany در خانهٔ بزرگ

می‌بینید که صفت մեծ هیچ‌وقت عوض نمی‌شود؛ جمع، حرف تعریف و حالت (درس‌های 3 و 6) فقط به اسم می‌چسبند.

وقتی صفت گزاره است، مثل فارسی قبل از فعل «بودن» می‌آید: Տունը մեծ է։ (Tuny mets e.) «خانه بزرگ است.»

اگر صفت بدون اسم بیاید، خودش نقش اسم را می‌گیرد و پسوند می‌پذیرد: մեծը (metsy) «بزرگه»، էժանները (ezhannery) «ارزان‌ها».

3. مقایسه: ավելի … քան

برای «…تر از» دو راه هست:

ارمنی تلفظ معنی
ավելի թանկ aveli tank گران‌تر
ավելի լավ aveli lav بهتر
Տաքսին ավելի թանկ է, քան ավտոբուսը։ Taksin aveli tank e, kan avtobusy. تاکسی گران‌تر از اتوبوس است.
Տաքսին ավտոբուսից թանկ է։ Taksin avtobusits tank e. تاکسی از اتوبوس گران‌تر است.

راه اول: ավելի (aveli، «بیشتر») + صفت، و بعد քան (kan، «از / تا»). قبل از քան ویرگول می‌گذارند.

راه دوم: پسوند -ից (درس 6) دقیقاً مثل «از» در فارسی؛ با آن، ավելի را می‌شود نگفت.

4. برترین: ամենա-

پیشوند ամենա- سرهم به صفت می‌چسبد:

ارمنی تلفظ معنی
ամենալավ amenalav بهترین
ամենամեծ amenamets بزرگ‌ترین
ամենաէժան amenaezhan ارزان‌ترین
ամենագեղեցիկ amenageghetsik زیباترین

5. շատ، քիչ، այնքան

ارمنی تلفظ معنی
շատ լավ shat lav خیلی خوب
շատ մարդ shat mard آدم زیاد
շատ ավելի էժան shat aveli ezhan خیلی ارزان‌تر
քիչ ժամանակ kich zhamanak وقت کم
մի քիչ mi kich کمی، یک‌کم
այնքան … որքան aynkan … vorkan به اندازهٔ …، همان‌قدر … که
այնքան … որ aynkan … vor آن‌قدر … که

مثل درس 4، فعل کمکی پشت کلمه‌ای می‌آید که تأکید دارد: Շատ եմ աշխատում։ (Shat em ashkhatum.) «زیاد کار می‌کنم.»

نمونه‌جمله‌ها

  1. Երևանը գեղեցիկ քաղաք է։ (Yerevany geghetsik kaghak e.) — ایروان شهر زیبایی است.
  2. Ես ապրում եմ մի փոքր բնակարանում։ (Yes aprum em mi pokr bnakaranum.) — من در یک آپارتمان کوچک زندگی می‌کنم.
  3. Տաքսին ավտոբուսից թանկ է, բայց ավելի արագ է։ (Taksin avtobusits tank e, bayts aveli arag e.) — تاکسی از اتوبوس گران‌تر است، اما سریع‌تر است.
  4. Այսօր ավելի տաք է, քան երեկ։ (Aysor aveli tak e, kan yerek.) — امروز از دیروز گرم‌تر است.
  5. Սա մեր թաղամասի ամենալավ սրճարանն է։ (Sa mer taghamasi amenalav srcharann e.) — این بهترین کافهٔ محلهٔ ماست.
  6. Լավաշը շատ համեղ է։ (Lavashy shat hamegh e.) — لواش خیلی خوشمزه است.
  7. Մի քիչ հայերեն եմ խոսում։ (Mi kich hayeren em khosum.) — کمی ارمنی حرف می‌زنم.
  8. Նա այնքան արագ է խոսում, որ ես չեմ հասկանում։ (Na aynkan arag e khosum, vor yes chem haskanum.) — آن‌قدر تند حرف می‌زند که نمی‌فهمم.
  9. Ձմեռը Երևանում շատ ցուրտ է։ (Dzmery Yerevanum shat tsurt e.) — زمستان در ایروان خیلی سرد است.

نکته‌ها و اشتباه‌های رایج

  • مهم‌ترین اشتباه فارسی‌زبان‌ها: صفت را بعد از اسم گذاشتن. نگویید ✗ քաղաք մեծ؛ درستش ✓ մեծ քաղաք است.
  • صفت جمع بسته نمی‌شود: نگویید ✗ մեծեր տներ، بگویید ✓ մեծ տներ. حرف تعریف هم روی اسم می‌نشیند: ✓ մեծ տունը، نه ✗ մեծը տուն.
  • در فارسی «بهتر» و «بیشتر» شکل خاص دارند؛ در ارمنی همه‌چیز منظم است: ավելի լավ، ավելի շատ.
  • مقایسه با -ից برای فارسی‌زبان طبیعی است، چون همان «از» است؛ جای فعل هم مثل فارسی آخر جمله است.
  • حرف تعریف -ը قبل از واکه -ն می‌شود: Երևանն ավելի մեծ է, քան Գյումրին։ (Yerevann aveli mets e, kan Gyumrin.)
  • بسیاری از صفت‌ها بدون تغییر قید هم هستند، درست مثل «تند حرف زدن»: արագ խոսել (arag khosel).

💡 جملهٔ Մի քիչ հայերեն եմ խոսում։ را حفظ کنید؛ ارمنی‌ها از شنیدنش خیلی خوشحال می‌شوند!

تمرین

  1. ترجمه کنید: «ماشین نو» (ماشین = մեքենա)
  2. جمع ببندید: նոր գիրք
  3. با ավելի … քան مقایسه کنید: ավտոբուս / տաքսի / էժան
  4. با -ից مقایسه کنید: Գյումրի / Երևան / փոքր
  5. برترین بسازید: լավ، էժան
  6. ترجمه کنید: «کمی ارمنی حرف می‌زنم.»
  7. اشتباه را درست کنید: Սա քաղաք գեղեցիկ է։
  8. ترجمه کنید: «این ارزان‌ترین مغازه است.» (مغازه = խանութ)
پاسخ‌ها
  1. նոր մեքենա (nor mekena)
  2. նոր գրքեր (nor grker)
  3. Ավտոբուսն ավելի էժան է, քան տաքսին։ (Avtobusn aveli ezhan e, kan taksin.)
  4. Գյումրին Երևանից փոքր է։ (Gyumrin Yerevanits pokr e.)
  5. ամենալավ (amenalav)، ամենաէժան (amenaezhan)
  6. Մի քիչ հայերեն եմ խոսում։ (Mi kich hayeren em khosum.)
  7. Սա գեղեցիկ քաղաք է։ (Sa geghetsik kaghak e.)
  8. Սա ամենաէժան խանութն է։ (Sa amenaezhan khanutn e.)

واژه‌های ارمنی را با جعبه‌ی لایتنر تمرین کن.

شروع یادگیری